TS55

16.08.2003

SIVILAŞTIRILMIŞ PETROL GAZI (LPG)

PİYASASI KANUNU TASARISI

BİRİNCİ KISIM

Genel Hükümler

birinci bölüm

Amaç, Kapsam ve Tanımlar

Amaç ve kapsam

Madde 1- Bu Kanunun amacı: yurt içi ve yurt dışı kaynaklardan temin olunan sıvılaştırılmış petrol gazının (LPG) güvenli ve ekonomik olarak rekabet ortamı içerisinde kullanıcılara sunumuna ilişkin piyasa faaliyetlerinin şeffaf, eşitlikçi ve istikrarlı biçimde sürdürülmesi için gerekli düzenleme, yönlendirme, gözetim ve denetim faaliyetlerinin yapılmasını sağlamaktır.

Bu Kanun; Sıvılaştırılmış petrol gazının yurt içi ve yurt dışından temini, dağıtımı, taşınması, depolanması, ticareti ile bu faaliyetlere ilişkin tüm gerçek ve tüzel kişilerin hak ve yükümlülüklerini kapsar.

Tanımlar

Madde 2 - Bu Kanunun uygulanmasında;

1) Bakanlık: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığını,

2) Kurum : Petrol Piyasası Düzenleme Kurumunu,

3) Kurul : Petrol Piyasası Düzenleme Kurulunu,

4) Sıvılaştırılmış petrol gazı(LPG): Petrol ve doğal gazdan elde edilerek basınç altında sıvılaştırılan propan, bütan ve izomerleri gibi hidrokarbonlar veya bunların karışımını,

5) İhtisas gümrüğü : Yurt dışından ithal edilen LPG’nin, standartlara uygunluğunu denetleyebilecek, teknik ve miktar ölçümlerini yapabilecek laboratuvara ve donanıma sahip LPG konusunda uzmanlaşmış gümrük birimini,

6) Taşıma: LPG’ nin standartlara uygun taşıma araçları ve boru hatları ile yapılan tüm nakil faaliyetlerini,

7) Taşıyıcı: Taşıma faaliyeti yapan gerçek ve tüzel kişileri,

8) Kullanım: LPG’ nin sadece kişisel veya işletme ihtiyaçları için tüketimini,

9) Kullanıcı: LPG kullanan gerçek ve tüzel kişileri,

10) Lisans : Bu Kanuna göre gerçek ve tüzel kişilere (Tüplü LPG bayileri hariç) piyasada faaliyet gösterebilmeleri için Kurul tarafından izin verildiğini gösterir belgeyi,

11) Depolama: LPG dağıtıcılarının veya kullanıcılarının stok ihtiyaçlarını karşılamak üzere bizzat kendilerine ait veya yapılan sözleşmeler gereği kullanım hakkına sahip bulundukları ve LPG’nin standartlara uygun olarak depolanmasını sağlayan tesisler ile buralarda yürütülen iş ve işlemleri,

12) Dağıtıcı: LPG dağıtım yetkisi olan ve lisanslarına işlenmesi halinde depolama, taşıma işlemleri yapabilen sermaye şirketini,

13) Dolum tesisi: Dağıtıcının tescilli markası ve unvanı ile rengini taşıyan, standartlara uygun tüplere veya sözleşme ile diğer bir dağıtıcının tescilli markası ve unvanı ile rengini taşıyan ve standartlara uygun tüplere, otogaz ve dökme LPG’nin taşıma araçlarına doldurulduğu, boşaltıldığı ve depolandığı, standartlarda belirtilen kurallara göre kurulan ve çalışan bir dağıtıcıya ait tesisi,

14) Tüplü LPG: Sıvılaştırılmış petrol gazının kurulmuş olan dolum tesislerinde tüplenerek mutfak, sanayi ve ticari tüpleri vasıtasıyla piyasaya arz işlemini,

15) Tüplü LPG bayii: Sadece sözleşmeli olduğu dağıtıcının tescilli markası ve unvanı ile rengini taşıyan standartlara uygun LPG tüplerini işyerinde bulunduran ve pazarlayan gerçek veya tüzel kişiyi,

16) Dağıtım: LPG’ nin, Dökme, tüplü ve Otogaz olarak kullanıcılara ve bayilere satış ve ikmal faaliyetlerinin bütününü,

17) Bayilik : Karşılıklı yükümlülüklerin ekinde fizibilite olan bir sözleşmeye bağlanarak LPG dağıtıcıları tarafından gerçek ve tüzel kişilere LPG’ nin kullanıcılara ikmali yetkisi verilmesi işlemini,

18) Fizibilite: Kuruma verilmesi gerekli olmayan fakat bayilik sözleşmesi ekinde (tüplü LPG bayiliği hariç) yer alan ve yapılacak yatırımların analizini içeren raporu,

19) Otogaz istasyonu: Dağıtıcı veya bunlarla tek elden satış sözleşmesi yapmış bayilerce ilgili mevzuata uygun (teknik, kalite ve güvenlik) olarak kurulup, dağıtıcının tescilli markası altında faaliyette bulunan ve esas itibarıyla motorlu araçların otagaz LPG, madeni yağ, temizlik ve ihtiyari olarak bakım ile kullanıcıların tüplü LPG hariç diğer asgari ihtiyaçlarını karşılayacak imkanları sunan akaryakıt istasyonu içinde veya müstakil olarak hizmet veren tesisleri,

20) Otogaz LPG : Taşıt araçlarında yakıt olarak kullanılmak üzere akaryakıt ve otogaz istasyonlarında bu araçlara LPG ikmali işlemini,

21) Otogaz bayii: Otogaz istasyonu işleten gerçek veya tüzel kişiyi,

22) Dökme LPG: LPG dağıtıcıları tarafından kullanıcıların tüp hariç, tüketim mahallindeki tanklarına standartlara uygun özel nakliye araçlarıyla LPG ikmalini,

Lisansların Tabi Olacağı Usul ve Esaslar, Lisans Sahiplerinin Temel Hak ve Yükümlülükleri

Madde 3- LPG’nin; dağıtımı, taşıması ve bayilik faaliyetlerinin yapılması (tüplü LPG bayiliği hariç), depolanması, bu amaçla tesis kurulması ve işletilmesi LPG tüpünün imalatı için lisans alınması zorunludur.

Piyasa faaliyetinde bulunacak olan gerçek ve tüzel kişiler, LPG tesislerinin kuruluşunda ve işletilmesinde ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca kendi mevzuatları gereği; imar, toplum, çevre, iş sağlığı, güvenliği ve benzeri konularda bir sakınca bulunmadığını gösteren, tesisin kuruluşuna ve işletilmesine yönelik gerekli izin ve belgelerin tamamlanmasını müteakip Kuruma lisans başvurusunda bulunurlar. Lisans vermede taahhüt üzerinden işlem yapılamaz.

Lisans taleplerine ilişkin değerlendirmeler 3 üncü madde hükümleri ve Kurumca belirlenecek diğer unsurlar çerçevesinde tamamlanarak en geç 60 gün içerisinde karara bağlanır ve ilgiliye tebliğ edilir. Reddedilen taleplerin gerekçesi bildirilir.

Bu Kanuna göre; lisansların verilmesi, güncelleştirilmesi geçici olarak durdurulması veya iptaline ilişkin işlemler Kurumca yapılır. Lisansların verilmesinde pazara giriş açısından, teknoloji, kalite, güvenlik, hizmet ve teşebbüsün sürdürülebilirliği dikkate alınır.

Başvurunun Kurumca kabul veya reddedilmesinde, talebin, mevzuatta öngörülen koşullara uygun olması aranır.

Lisans kapsamındaki faaliyetlerde bulunacak özel hukuk tüzel kişileri 29.06.1956 tarih ve 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine tabidir.

Lisanslar; yukarıda sayılan faaliyet başlıklarına göre düzenlenir. Ayrıca lisanslarda, Kurumca belirlenen diğer alt başlıklar da yer alır.

Lisans, üzerinde kayıtlı faaliyeti yapmak üzere hak sahibi kılınan gerçek veya tüzel kişi adına verilir. Lisans belgesinde, faaliyet niteliğinin yanı sıra faaliyetin gerektirdiği tesisin türü ve coğrafi konumu, teknoloji ve miktarlar ile ilgili bilgiler de yer alır.

Lisansta yer alan hususlarda değişiklik yapılmasını gerektirecek faaliyetler, Kurumca onaylanıp lisansa işlenmedikçe yapılamaz.

a) Başvuru, değerlendirme, lisans verme, lisans süresi, tadili, bedeli ile sona ermesi ve süre uzatma

b) Sınıflandırılması uygun görülen lisansların, sınıflandırılmasına ait esaslar ve sınıflara göre asgari

c) Değişiklik ile sınıflandırmaya tabi lisanslarda sınıf değiştirme işlemlerine,

d) Aranacak asgari nitelikler ve ilgililerin tasarrufunda olması gereken asgari varlıklarına,

e) Tutulması zorunlu olan kayıtlar ve kayıt yöntemleri ile bildirim yükümlülüklerine,

g) Kamunun can ve mal güvenliği ile kullanıcı haklarına ilişkin hususlara,

ı) Lisans kapsamında olsun veya olmasın piyasa ile ilgili faaliyetlerin yönlendirilmesi, gözetimi, denetimi ve benzeri konulara,

ait usul ve esaslar ile dağıtıcı olma şartları Kurumca çıkarılacak yönetmeliklerle düzenlenir.

Madde 4- Lisans, sahibine lisansta yer alan faaliyetin yapılması ile bu konularda taahhütlere girişilmesi haklarını verir.

Lisans ile tanınan haklar; bu Kanunun, ilgili diğer mevzuatın ve lisansta yer alan kayıtlı hususların yerine getirilmesi koşuluyla kullanılır.

Piyasa faaliyetinde bulunanlar, kötü niyet veya tehlikeli eylem sonucunu doğuracak her türlü işlemden özenle kaçınmak, bunların oluşumunun engellenmesi için her türlü tedbiri almak ile istenmeyen durumları en kısa sürede gidermek zorundadır.

c) Kamunun can, mal ve çevre güvenliği ile kendi tesis ve faaliyetlerini önemli ölçüde tehdit eden veya olumsuz etkileyen bir durum oluştuğunda, kamu yetkililerini ve bundan etkilenme ihtimali bulunan ilgilileri haberdar etmek ile tehdidin niteliği ve niceliği ile bunu önlemek üzere alınmakta olan tedbirleri Kuruma bildirmek,

d) Zorunlu sigorta yükümlülüğü kapsamında bulunan, tesis ve/veya faaliyetleri sigortalamak,

e) Faaliyetleri nedeniyle üçüncü kişilere veya çevreye verilecek zarar veya ziyanları tazmin etmek,

f) 15 inci maddenin birinci fıkrasına göre Kurumca belirlenen usul ve esaslara uygun bildirimleri yapmak,

g) Kurumca 15 inci maddenin üçüncü fıkrasına göre istendiğinde, gerekli bilgi, belge ve numuneleri vermek, tutanakları imzalamak ile görevlilerin tesislerde inceleme yapmasına müsaade etmek,

h) Esas faaliyetlerine ilişkin tip sözleşme örneklerini ve bunlarda yapılacak değişiklikleri yürürlüğe koymadan önce Kuruma bildirmek,

ı)Piyasa faaliyetlerinde, Kurulun belirleyeceği standartlara uygun LPG sağlamak,

l) Eşit durumdaki alıcılara (kategorilere), eşit hak ve yükümlülük tanımak, farklı şartlar sürmemek,

Madde 5- Dağıtıcı lisansı sahipleri, LPG dağıtım hakkına sahip olur.

Dağıtım lisansı sahipleri, kendi mülkiyetlerindeki veya sözleşmelerle oluşturacakları bayilerinin istasyonlarına otogaz LPG dağıtımının yanısıra, kullanıcılara dökme LPG satış ve ikmali, tüplü LPG dağıtım ve pazarlaması, taşıma, dolum tesisi ve depolama faaliyetlerinde bulunabilirler. Dağıtıcılar başka LPG dağıtıcılarının bayilerine dağıtım yapamazlar.

Dağıtıcıların, standartlara uygun depolama ve dolum tesisine ve tüplü LPG dağıtıcılarının LPG tüplerine sahip olması zorunludur. Dağıtıcılar, ikmal ettiği günlük ortalama LPG miktarının en az 20 katını depolarında bulundurmak zorundadır.

Dağıtıcılar, yıllık pazarlama projeksiyonları yapmak ve detayları ile her yıl Kuruma Şubat ayı içinde vermekle yükümlüdür. Yıl içinde, üçer aylık dönemlerde projeksiyonlarının gerçekleşme değerlemesini yaparak Kuruma Ocak, Nisan, Temmuz, Ekim, aylarında verir ve projeksiyonlarında oluşan yüzde 10 dan fazla artış ve eksilişleri açıklarlar.

Dağıtıcılar, 2 nci maddenin birinci fıkrasının (17) ve (18) numaralı bentlerinde belirtilen şekilde sözleşme ile bayilikler oluşturur. Bayilik süresi bitiminden üç ay öncesinde bayiliğin devamı için sözleşme yenilenemez ise sürenin bitimine kadar dağıtıcı bayinin ikmal ihtiyacını karşılar. Süre bitiminde bayi, sözleşme yaptığı yeni dağıtıcının ürünlerini pazarladığı anlaşılacak şekilde faaliyetine devam eder ve en geç bir ay içinde eski dağıtım şirketi ile ilgili tüm belirtileri kaldırır.

Dağıtıcıların yurt içi pazar payı toplam yurtiçi pazarın yüzde 45 ini geçemez. Dağıtıcı, otogaz LPG faaliyetinde bulunuyorsa kendi işlettiği istasyonlara sübvansiyon ve bayi istasyonlarından farklı uygulama yapamaz.

Tüplü LPG’ nin kullanıcılara teslimi dağıtıcılar ve bunların tüplü LPG bayileri vasıtasıyla yapılır.

Dağıtıcılar, tescilli markası altında yapılan faaliyetlere ilişkin kalite kontrol ve kalite temin faaliyetlerinin etkin biçimde yönetimini sağlamak, bayilerini ve bayilik iptallerini gerekçeleriyle birlikte Kuruma bildirmekle yükümlüdür. LPG dağıtımı için kurulacak tesis ve ekipmanlar ile taşıma araçlarına ilişkin teknik özellikler, piyasa faaliyeti ile ilgili servis hizmetleri ve güvenlik, LPG satış yeri, çevre ve benzeri kriterler Kurum tarafından çıkarılacak yönetmeliklerle belirlenir.

1) Bayilik sözleşmesi yaptıkları, dağıtcının tescilli marka ve amblemini taşıyan otogaz istasyonlarına LPG ikmali yapmak,

3) Otogaz istasyonlarına LPG ikmalini, mülkiyeti veya tasarrufu altında tescilli markası ve amblemini taşıyan standartlara uygun araçlar ile yapmak,

5) İki ve daha az LPG dolum ve depolama tesisine sahip ise tesislerinin bulunduğu İl ile komşu illerde otogaz dağıtım faaliyeti yapmak

Ancak, 5 inci bendde getirilen sınırlama dağıtıcının LPG dolum ve depolama tesis sayısının artışıyla birlikte Kurulca değerlendirilerek genişletilir.

1) Sadece sözleşme yaptıkları kullanıcılara dökme LPG ikmali yapmak, otogaz ve tüplü LPG faaliyetinde bulunanlara LPG ikmali yapmamak,

2) LPG ikmali yaptıkları sözleşmeli kullanıcıların, dağıtıcı veya kullanıcı tarafından kurulmuş, dökme LPG tesis ve tesisatlarının ilgili standartlara uygunluğunu tespit etmek, periyodik kontrolleri yapmak, standartlara uygun olmayan tesislere LPG ikmali yapmamak,

3) LPG ikmalini, mülkiyetinde veya tasarrufu altında tescilli markasını ve amblemini taşıyan standartlara uygun araçlar ile yapmak,

4) Kullanıcılara teslim ettikleri dökme LPG nin, farklı amaçlarla kullanılması halinde Kuruma bildirmek,

5) Kullanıcının dökme LPG tesislerini yürürlükteki standartlara uygun olarak kurmak, bu işlem esnasında uzman personel kullanmak ve bu esnada oluşan zarar ve ziyanı tazmin etmek,

6) Kullanıcıları, dökme LPG kullanımı ve tesisin işletilmesi konusunda bilgilendirmek,

7) Kullanıcıların arıza, kontrol ve bakım taleplerini zamanında yerine getirmek üzere gerekli tedbirleri almak

1) Gerekli ruhsatlara haiz, standartlara uygun tesisler kurmak ve işletme faaliyetlerinde bulunmak, tesisleri ve yürütülen faaliyetleri ile ilgili olarak bir risk değerlendirmesi yaparak, gerçekleşmesi halinde işyerinin tamamını ve çevreyi olumsuz etkileyebilecek durumları tespit ederek, yapılacak eylemleri, uyulacak kuralları ve alınması gerekli tedbirleri belirleyen bir Acil Müdahele Planı hazırlamak ve bu planı bulunduğu yerin en büyük mülki amirine bildirmek,

2) Dolum tesislerinde sadece kendi tescilli markasını ve ünvanını taşıyan LPG tüplerinin dolumunu yapmak, dolum anlaşması olan firmaların tüplerini anlaşma şartları uyarınca doldurmak,

3) Bayilerinin tüplü LPG ihtiyaçlarını zamanında ve aksatmadan karşılamak için gerekli her türlü tedbiri almak,

4) Tescilli markasını ve ünvanını taşıyan LPG tüplerinin 10 yıllık periyodik test ve muayenelerine esas teşkil edecek hidrostatik test ve vana sıkma işlemlerini yapabilecek üniteleri kurmak,

5) Periyodik muayene ve LPG tüplerinin teknik güvenlik açısından gerekli kontrol, bakım ve düzeltme işlemlerini yapmak veya yaptırmak,

6) Standartlara uygun olmayan, periyodik muayenesi yapılmayan, paslı, şişkin, ezik, kesik, boyasız, çatlak, yangın hasarlı vb. tüplere dolum yapmamak, dolum için getirilen bu tüplerin tamir ve bakım işlemlerini yapmak veya yaptırmak mümkün değilse imha etmek,

7) Tüplerin kullanımı sırasında uyulması gereken hususlarda tüketicilerin bilgilendirilmesini sağlamak, çıkarılacak standart ve yönetmeliklere uymak, bağlı oldukları meslek teşekkülleri aracılığı ile kurulacak eğitim merkezlerinde personeline ve kullanıcılara gerekli eğitimi vermek

Bu maddenin a, b, c fıkralarında belirtilen dağıtıcılar birbirleri arasında toptan LPG ticareti yapabilir.

Madde 6- Dökme LPG, otogaz LPG, tüplü LPG taşıma faaliyetleri ile depolama faaliyetlerinin yapılması için verilecek lisanslara uygulanacak değerleme kriterleri ve lisansın verilmesini gerektirecek teknik ve mali şartlar Kurumca belirlenir.

LPG’ nin piyasaya arz işleminde kullanılacak tüplerin imalatını gerçekleştirecek olanlar, gerekli standartlara uygun üretim yapabildiklerini gösterir tesislerinin teknik özellikleri ile birlikte kuruma başvurarak lisans almak ve diğer mevzuatta belirtilen teknik özelliklere uygun üretim yapmakla yükümlüdür.

Muayene tamir ve bakım işlemlerini yapacak olanlar bu işlemleri yapabildiklerini Kuruma belgelemek zorundadır.

Otogaz bayileri

Madde 7- Otogaz bayii lisanslarına ilişkin düzenlemeler (teknik, güvenlik, kapasite, çevre vb.) Kurum tarafından yapılır. Bayiler, dağıtıcılar ile yapacakları tek elden satış sözleşmesine göre bayilik faaliyetlerini yürütürler.

1) Tek bir dağıtıcı ile sözleşme yapmak ve istasyonunda sadece bayii olduğu dağıtım şirketince ikmal edilen LPG’ yi satmak,

2) Otogaz istasyonlarında LPG ile çalışan karayolu taşıtlarına ikmal yapmak, standartlara uygun olmayan araçlara LPG ikmali yapmamak,

3) Otogaz istasyonlarında LPG tüpü dolumu ve satışı yapmamak, LPG tüpü dolumuna yarayan hiçbir alet, makine ve teçhizatı istasyon dahilinde bulundurmamak,

4) Anlaşma yaptıkları dağıtıcıların tescilli markasını veya amblemini istasyonuna görülecek şekilde koymak,

Otogaz istasyonları, meskun mahallerden uzak karayolu kenarında, sanayi, organize sanayi , küçük sanayi alanlarında, lisanslı akaryakıt istasyonlarında 1/5000 ve/veya 1/1000 ölçekli imar planında veya plan notunda belirtilmek, afete dayanıklılığı ilgili idarece tespit edilmek, güvenlik mesafelerine ve sağlık koruma bandına ve diğer standartlara uyulmak kaydıyla yapılabilir. Bu tür tesisler; yoğun iskan bölgeleri ile ticaret ve hizmet alanlarında yapılamaz.

Otogaz istasyonları depolama tanklarının, dispenserlerinin, pompa ve aksamlarının, idari binalarının; metro hatlarına, okullara, camilere, hastanelere, çocuk parklarına ve kamu kullanımının yoğun olduğu tesislere, doğalgaz reglaj, depolama tankları ve baz istasyonları gibi yanıcı parlayıcı özellik arz eden depo ve tesislere, akaryakıt dispenserlerine olan mesafelerinin standartlara uygun olması, kendi mülkiyeti içinde sağlanması ve imar planında belirtilmesi zorunludur.

Belediye ve mücavir alan sınırları içinde bulunan otogaz istasyonlarının depolama tankları, toplam su hacmi 22 m³’ü aşmamak üzere, standartlara uygun olarak sadece yeraltına yerleştirilir. Belediye ve mücavir alan sınırları dışında bulunan otogaz istasyonlarının depolama tankları, toplam su hacmi 40m³ ü aşmamak üzere, standartlara uygun olarak yeraltı ve yerüstüne yerleştirilir.

Otogaz istasyonları ile içinde otogaz tesisi bulunan akaryakıt istasyonlarının sahası içinde, standartlara uygun olarak tesis edilmiş idari büro, araç yıkama ve yağlama tesisleri, müşterilerin acil ihtiyaçlarının giderilmesi için kurulan küçük market vb. tesislerin dışında, insan yoğunluğunu arttıracak; lokanta, ticari ve sosyal amaçlı tesisler kurulamaz ve bu tür faaliyette bulunulamaz.

Dağıtıcılar ve bayiler lisanslarına göre kurdukları otogaz istasyonlarını Kuruma bildirerek işletmeye başlar.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Tüplü LPG Bayilerinin ve Dökme LPG Kullanıcılarının Uyması Gereken Usul ve Esaslar

Madde 8- Tüplü LPG bayileri lisansa tabi değildir. LPG tüpleri (boş dahi olsa); tüp imalat fabrikaları, dağıtıcılar ve Tüplü LPG bayileri dışında, şahsi ihtiyaç haricinde hiçbir kişi veya kurum tarafından bulundurulamaz, takas ve satışa konu edilemez.

Bayiler; depoları, iş yerleri ve nakil araçlarında bayii oldukları dağıtıcının tescilli marka , amblem ve rengini taşıyan LPG tüpleri bulundurmak zorundadır ve faaliyetlerini bu şekilde sürdürürler.

1) Tüplerini bayii oldukları dağıtıcılardan temin etmek, hiçbir şekilde LPG dolum işlemi yapmamak ve iş yerlerinde, depolarında, nakil vasıtalarında LPG dolumu sağlayan araç bulundurmamak,

3) LPG tüp depolarının, nakil araçlarının ve perakende satış yerlerinin standartlara uygun olmasını sağlamak,

4) Bağlı bulundukları (Dağıtıcının yazılı izni ile dağıtıcıya bağlı diğer bayilere hariç) ve diğer dağıtıcıların bayilerine tüplü LPG satışı yapmamak,

5) Meskun mahallerdeki tüp satış yerlerini, nakil, itfaiye ve cankurtaran araçlarının kolaylıkla ulaşabilecekleri noktalarda kurmak

Satışını yaptıkları LPG tüplerini (2 kg’ lık LPG tüpleri hariç) kullanıcının talebi halinde bildirilecek adrese emniyetli şekilde taşımak, yetkili personeli vasıtasıyla cihazlara bağlamak, sızdırmazlık kontrolü yapmak, kullanım konusunda gerekli bilgiyi vermek ve bu hizmetler karşılığında ücret alınması durumunda bağlı olduğu dağıtıcı aracılığıyla Kuruma bildirmek ve ücretin kullanıcılar tarafından bilinmesini sağlamakla yükümlüdür. Kullanıcılara ilk verilen tüpler sonradan iade edilmesi zorunlu depozito karşılığı verilir.

LPG birikmesine müsait bodrumlarda veya merdivenle çıkılan zemin üstü asma katlarda kaza veya yangın halinde halkın rahatlıkla tahliyesine imkan verecek genişlikte çıkışı olmayan yerler ile apartmanların altında tüp satış yerleri açılamaz.

Madde 9 – Dökme LPG kullanıcıları sözleşme yaptıkları dağıtıcıdan dökme LPG ikmali yapmak ve ilgili mevzuata göre gerekli izin ve ruhsatları almak zorundadır.

Dökme LPG kullanıcıları dağıtıcının bilgisi dışında dökme LPG sistemine başkalarının müdahale etmesine izin veremez. Kurum bu tesislerin işletilmesinde, geliştireceği ilke ve ölçütler doğrultusunda düzenlemeler yapabilir.

Kullanıcılar tesis veya konutu için aldığı LPG’ yi amacı dışında kullanamaz.

Faaliyetlerin Kısıtlanması, Sorumlu Müdür, Eğitim

Madde 10- Yurt dışından LPG temin edeceklerin rafinerici veya dağıtıcı lisansına sahip olması gereklidir. Dağıtıcılar LPG’yi rafinerilerden veya ithalat yoluyla yurt dışından temin ederler. LPG ithalatı, Kurumun belirleyeceği standartlara uygunluğu ihtisas gümrüklerinde kurulu laboratuvarlarda belirlendikten sonra ihtisas gümrüklerinden yapılır.

LPG’nin, 4 üncü maddenin dördüncü fıkrasının (ı) bendinde belirlenen standartlara uygun olmayanları faaliyete konu edilemez.

İcrası için tesis gerektiren faaliyet türlerinde, bu maddede konu edilen hakların kullanılabilmesi için, ilgili tesisin fiilen faaliyette bulunması zorunludur.

Rafinericiler ve dağıtıcılar evsafına uygun LPG teslim etmek, dağıtıcılar ve bayiler LPG’nin, kullanım amacını, niteliğini, niceliğini değiştirmemek ile yükümlüdür.

Madde 11- LPG dolum tesislerinde ve otogaz istasyonlarında sorumlu müdür bulundurulması zorunludur. Sorumlu müdürün yetki, sorumluluk ve nitelikleri Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.

Eğitim

Madde 12- LPG piyasa faaliyetlerinde (destek hizmetleri hariç) eğitim ve sertifika almamış personel çalıştırılamaz.

Piyasa faaliyetinde bulunan gerçek ve tüzel kişilerin istihdam ettiği personelin, eğitiminin, dağıtıcı tarafından 4857 sayılı İş Kanunu hükümleri uyarınca yapılması ve sertifika ile belgelendirilmesi zorunludur.

LPG piyasasında görev yapacak sorumlu müdürler, tanker şoförleri, dolum personeli, tüp dolum personeli, tüp dağıtım araçlarının şoförleri ve tüp dağıtım personeli, tanker dolum personeli, test ve muayene elemanları ve otogaz LPG dolum personeli, pompacılar ile tesisat, projelendirme ve imalatında görev alan diğer personel eğitime tabi tutulacaktır.

İKİNCİ KISIM

Fiyat Oluşumu, Eşgüdüm, Bilgilerin Toplanması, Kayıt Düzeni, Denetim, Tebligat ve Sigorta, Cezalar, İdari Yaptırımlar, Ön Araştırma, Soruşturma , Dava Hakkı

BİRİNCİ BÖLÜM

Fiyat Oluşumu, Eşgüdüm, Bilgilerin Toplanması, Kayıt Düzeni, Denetim,

Madde 13- LPG alım satımında fiyatlar, erişilebilir dünya serbest piyasa koşullarına göre oluşur.

Ancak, LPG piyasasında faaliyetleri veya rekabeti engelleme, bozma veya kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran veya doğurabilecek nitelikte anlaşma veya eylemlerin piyasa düzenini bozucu etkiler oluşturması halinde, gerekli işlemlerin başlatılmasıyla birlikte, her seferinde 2 ayı aşmamak üzere, faaliyetlerin her aşamasında, bölgesel veya ulusal düzeyde uygulanmak için taban ve/veya tavan fiyat tespitine ve gerekli tedbirlerin alınmasına Kurum yetkilidir. Belirli bölgelere ve belirli amaçlara yönelik olarak fiyatlara müdahale edilmeksizin kullanıcıların desteklenmesinin usul ve esasları ile miktarı Bakanlığın teklifi ve Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenir.

Madde 14- Piyasayı doğrudan veya dolaylı olarak ilgilendiren konularda yetkili kılınan diğer mercilerce yapılacak her türlü düzenleme çalışması öncesi, Kurumun haberdar edilmesi ve çalışmalara iştirakinin sağlanması esastır.

LPG piyasası faaliyetleri ile ilgili olarak Türk Standardları Enstitüsü tarafından yapılacak standart hazırlık çalışmalarında Kurum temsilcisi de bulunur. Piyasa faaliyetlerine ilişkin Türk Standardları Kurul onayı ile mecburi hale getirilebilir.

a) Lisanslı tesisler açısından tehlikeli eylem ve kötü niyetin oluşması halinde,

b) Piyasada haksız rekabet yaratacak ve yanıltıcı nitelikte reklam ve ilanlar ile benzeri faaliyetlerin yapılması durumunda,

c) Piyasada faaliyet gösteren malzeme ve cihaz ithalatçı, üretici ve satıcıları ile bunların yetkili servisleri hakkındaki düzenleme ve uygulamalarda,

Kurum; piyasa faaliyetlerine ilişkin olarak açılmış veya açılacak kamu davalarına müdahil olabilir. Bu konularla ilgili olarak suç duyurusunda bulunabileceği gibi mevzuatın uygulanması açısından, adli ve mülki makamlardan yaptırım talebinde bulunabilir.

Kurum, Kanunun etkin bir biçimde uygulanmasının sağlanması için ilgili diğer kamu kurum ve kuruluşlarıyla koordineli çalışmalar yürütür ve alınacak kararların uygulanmasında ilgili kamu kurum ve kuruluşlarından uzman eleman çalıştırabilir

Madde 15- Piyasanın işleyişine ilişkin bilgileri derlemek amacıyla bildirim yükümlülükleri Kurumca belirlenir. Kurum, lisans sahiplerinin Vergi Usul Kanunu hükümleri saklı kalmak şartı ile düzenleyecekleri belge ve tutacakları kayıt düzenlerine ilişkin özel usul ve esaslar belirleyebilir.

Kurum, bu Kanunun kendisine verdiği görevleri yerine getirirken, gerekli gördüğü her türlü bilgiyi kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerden isteyebilir.

Görevlendirilen Kurum personeli, piyasa tarafları ve/veya tesisleri nezdinde, defterler de dahil olmak üzere her türlü evrak, belge ve emtianın incelenmesi, suret veya numune alınması, konuyla ilgili yazılı veya sözlü açıklama istenmesi, gerekli tutanakların düzenlenmesi, tesislerin ve işletiminin incelenmesi konularında yetkilidir. Görevlendirme yazısında amaç, kapsam, süre ve yetkinin çerçevesi yer alır.

Kurum, piyasa faaliyetlerini kendi personeli ile veya kamu kurum ve kuruluşları ile özel denetim kuruluşlarından hizmet alımı yoluyla denetime tabi tutar. Kurum, idari ve teknolojik yöntemler ile denetim sistemini kurar. Valilikler, görevli elemanların başvurusu halinde denetim amaçlı alınacak numunelerin kullanıcı ve bayilerden alınmasını ve emniyetini sağlamakla yükümlüdür. Numunelerde yapılacak testlerde alınan numunelerin laboratuvar analizi ile standarda uymadığı tespit edildiğinde, 17 inci madde hükümleri uygulanır. Denetlemede, ön araştırmada ve soruşturmada takip edilecek usul ve esaslar çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.

Bilgilerin ilgililere ve kamuya açıklanmasına ilişkin ilke, usul ve esaslar Kurumca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir. Piyasa açısından ticari gizlilik niteliği taşıyan bilgiler açıklanamaz.

Lisans sahiplerinin lisans belgesi içeriği özet bilgileri Kurum tarafından ilan edilir.

Kurumca bu Kanuna göre yapılacak her türlü tebligat hakkında 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümleri uygulanır, ancak, ilanen yapılacak tebligatlar Resmi Gazetede yayımlanır.

Madde 16 - Lisans kapsamında yürütülen faaliyetler için, sigorta yaptırılması zorunludur. Bakanlar Kurulu Kararıyla sigorta kapsamından muaf tutulacak faaliyetler belirlenebilir. Sigorta kapsamına alınacak varlık çeşitlerinin belirlenmesi ile bunların tabi olacağı sigorta kolları ve muafiyet tanınan hususlar, Kurumca çıkarılacak yönetmeliklerde düzenlenir.

İKİNCİ BÖLÜM

Cezalar ve İdari Yaptırımlar ve Ön Araştırma, Soruşturma ve Dava Hakkı

Madde 17- Bu Kanuna göre idari para cezalarının veya idari yaptırımların uygulanması, bu Kanunun diğer hükümlerinin uygulanmasına engel oluşturmaz. Bu Kanuna göre verilen ceza ve tedbirler diğer kanunlar gereği yapılacak işlemleri engellemez.

a) Aşağıdaki haller ağır kusur sayılarak, sorumluları hakkında beşyüz milyar Türk Lirası idari para cezası ve asgari 6 ay faaliyetten men cezası uygulanır.

2) Bu Kanunun 10 uncu maddesinin ihlali, ( Bu cezaya ek olarak standartların dışındaki mala el konularak rafineriye teslim edilir.)

3) Kurumca, Kanunun 13 üncü maddesi gereği yapılan uygulamaların dolaylı veya dolaysız olarak engellenmesi veya engellenmeye teşebbüs edilmesi,

b) Aşağıdaki haller birinci derece kusur sayılarak, sorumluları hakkında ikiyüz milyar Türk Lirası idari para cezası uygulanır:

2) Lisans almaksızın hak konusu yapılan tesislerin yapımına ve/veya işletimine başlanması ile bunlar

c) Bu Kanunun 8,9,11,12 inci maddesi hükümlerinin ihlali ikinci derece kusur sayılarak, sorumlular hakkında elli milyar Türk Lirası idari para cezası uygulanır.

Yukarıda belirtilenlerin dışında kalan ancak bu Kanunun getirdiği yükümlülüklere uymayanlara Kurumca 10 milyar Türk lirası ile 50 milyar Türk lirası arasında idari para cezası verilir.

Cezalar tahsil edilinceye kadar, mahkeme kararı ile ilgililerin varlıklarına tedbir konulabilir. Tesisler, lisans alınıncaya veya bu Kanuna göre lisans gerektirmeyen faaliyet gösterecek hale getirilinceye kadar mühürlenir.

Ceza uygulanan bir fiilin iki takvim yılı geçmeden aynı kişi tarafından tekrarı halinde, cezalar iki kat olarak uygulanır.

Kurulun ceza vermesinde zamanaşımı süresi, ihlalin ve/veya olayın meydana geliş tarihinden itibaren beş yıldır. Bununla ilgili olarak Kurumun inceleme ve araştırma amacıyla yapacağı herhangi bir işlem, bu işlemin kişilerden birine tebliği anından itibaren zamanaşımını keser. Karar aleyhine yargı yoluna başvurulmuş olması da zamanaşımı süresini keser.

Ay içinde tahsil edilen idari para cezaları müteakip ayın 20 nci işgünü sonuna kadar irat kaydedilmek üzere Hazineye devrolunur.

İdari para cezalarında tüzel kişilerin sorumluluğu 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununun 65 inci maddesine göre tayin olunur.

İdari para cezalarının tahakkuk tarihini izleyen 30 gün içerisinde ödenmemesi halinde, cezanın ilgili vergi dairesi aracılığı ile tahsili sağlanır. Tahsilatta 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uygulanır.

İdari para cezalarının miktarları her yıl bir önceki yıla ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranında artırılmak suretiyle uygulanır. Bu şekilde yapılacak hesaplamalarda, milyon kesirleri dikkate alınmaz.

İdari yaptırımlar

Madde 18- Lisans sahibi kişiler hakkında, bu Kanuna, bu Kanuna göre yürürlüğe konulmuş yönetmeliklere, Kurumun yazılı talimatlarına veya lisanslarına kayıtlı hususların herhangi birine riayet edilmediği takdirde, Kurum tarafından ön araştırma veya soruşturma başlatılır. Ayrıca, ilgiliye 15 gün içerisinde aykırılıkların giderilmesi, aksi halde bahse konu piyasa faaliyetlerinin geçici bir süre için durdurulabileceği veya doğrudan doğruya iptal yaptırımının uygulanacağı ihbar edilir. Bu ihbara rağmen 15 günlük sürenin bitiminde aykırılıklar giderilmezse, Kurum piyasa faaliyetini 30 günden az 180 günden çok olmamak üzere geçici olarak durdurur. Geçici durdurma süresince, tehlikeli eylemin veya kötü niyetin veya herhangi bir zararın oluşmasının önlenmesi ile faaliyetin durdurulmasına neden olan durumun ortadan kaldırılmasına ilişkin faaliyetler dışında hiçbir piyasa faaliyeti yapılamaz. Lisans iptalleri Kurumca yapılacak soruşturma neticesine göre karara bağlanır.

Kaçak veya menşei belli olmayan LPG ikmal edenlerin lisansı iptal edilir. Standarda uygun olmayan LPG ikmal edenler zararı tazmin etmekle yükümlüdür.

Otogaz istasyonu kapsamında sürdürülen bayilik faaliyetlerinin, bu Kanuna veya bu Kanuna istinaden çıkarılan düzenlemelere aykırılığının Kurumca tespiti halinde, anılan istasyonda yapılan LPG ikmali Kurumca geçici veya süresiz olarak mühürleme suretiyle durdurulur. İptale veya mühürlemeye ilişkin usul ve esaslar Kurumca çıkarılacak yönetmeliklerde düzenlenir.

Lisans iptaline veya mühürlemeye rağmen, faaliyetlerini sürdüren gerçek kişiler ile tüzel kişilerin yetkilileri hakkında, 765 sayılı Türk Ceza Kanununun 274 üncü maddesi hükümleri uygulanır.

Bu Kanuna göre yapılan talep veya işlemlerde, Kanuna karşı hile veya gerçek dışı beyanda bulunulduğunun tespiti halinde lisans iptal olunur.

Standart dışı LPG ikmali nedeniyle kullanıcıya verilen zarar ve hasarların tazmini hususu, kullanıcıların muhatap olduğu lisans sahibi gerçek ve tüzel kişilerin lisanslarında ve sözleşmelerinde yer alır. Uygulamaya ilişkin usul ve esaslar çıkarılacak yönetmelikte belirlenir.

Madde 19- Kurul, resen veya kendisine intikal eden ihbar veya şikayetler üzerine doğrudan soruşturma açılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek olup olmadığının tespiti için ön araştırma yapılmasına karar verir.

Ön araştırma ve soruşturmada takip edilecek usul ve esaslar, Kurum tarafından yürürlüğe konulacak yönetmelikle düzenlenir.

Kurul kararına karşı açılacak davalar ilk derece mahkemesi olarak Danıştayda görülür. Danıştay Kurul Kararlarına karşı yapılan başvuruları acele işlerden sayar.

Madde 20- Bu Kanundan kaynaklanan görevlerin yerine getirilmesi ve yetkilerin kullanılması Petrol Piyasası Düzenleme Kurul ve Kurumuna aittir.

Madde 21- LPG piyasa faaliyetlerine ilişkin hususlar, bu Kanunun ilgili maddelerinde yer alan çerçeve ve yetkilendirme dahilinde Kurul tarafından yürürlüğe konulacak yönetmeliklerle düzenlenir.

Madde 22 - A) 10.09.1960 tarihli ve 79 sayılı Milli Korunma Suçlarının Affına, Milli Korunma Teşkilat, Sermaye ve Fon Hesaplarının Tasfiyesine ve Bazı Hükümler İhdasına Dair Kanunun 5 inci maddesi,

B) 3.4.1930 tarihli ve 1580 sayılı Belediye Kanununun 15 inci maddesinin ikinci fıkrasının (41) numaralı bendi.

Geçici Madde 1- Bu Kanunun yürürlüğe girmesinden önce; sıvılaştırılmış petrol gazı (LPG) dağıtım ve pazarlama şirketlerinin, mevcut mevzuat kapsamında tanınan hak ve menfaatleri ile yükümlüklerine ilişkin hükümler, bu Kanunda belirlenen süre ve esaslar dahilinde faaliyeti ile ilgili lisans verilinceye kadar saklıdır.

Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önceki mevzuat hükümlerine uygun oldukları tespit edilen otogaz istasyonları ile LPG depolama ve dolum tesisleri için müktesep haklar saklıdır. Ancak, Otogaz istasyonları ile içinde otogaz tesisi bulunan akaryakıt istasyonlarının sahası içinde, standartlara uygun olarak tesis edilmiş idari büro, araç yıkama ve yağlama tesisleri, müşterilerin acil ihtiyaçlarının giderilmesi için kurulan küçük market vb. tesislerin dışında, insan yoğunluğunu arttıracak; lokanta, ticari ve sosyal amaçlı tesisler geçici madde 2 nin birinci paragrafında belirtilen süre içerisinde kaldırılır.

Geçici Madde 2- Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte fiilen, bu Kanunla yapılması için lisans alınması gereken faaliyetleri yürüten kişiler, bu Kanunun yayımı tarihinden sonra bir yıl içinde durumlarını bu Kanuna uygun hale getirerek, Kurum tarafından istenecek bilgi ve belgelerle Kuruma başvurmak zorundadır. Başvurusunu yapmış ancak işlemleri tamamlayamayan kişilerin faaliyetlerinin devamı için, üç ayı aşmamak üzere ek süre verilmesinde Kurum yetkilidir.

Süresinde başvurmayan veya süresinde başvurduğu halde süresinde durumunu bu Kanuna uygun hale getirmeyenlerin faaliyetleri, sürenin bitim tarihi itibarıyla durdurulur. Daha önce verilen hak, izin ve yetki doğurucu her türlü karar, işlem ve evrak başkaca bir işleme gerek kalmaksızın hükümsüz hale gelir.

Geçici Madde 3- Bu Kanunun yayımı tarihinde, yürürlükte olan petrol ürünleri ile ilgili kararname yönetmelik ve tebliğlerde yer alan hükümler, Kurumca düzenleme yapılıncaya kadar saklıdır. Kurum tarafından oluşturulacak yönetmelik ve diğer mevzuat yürürlüğe girene kadar Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ve/veya Petrol İşleri Genel Müdürlüğünce yürütülmekte olan işlemlere ilişkin görevler sürdürülür. Ancak, bu süre içerisinde anılan mevzuata istinaden yeni LPG dağıtım ve pazarlama şirketlerinin kurulması ile ilgili olarak statü verilmez.

Geçici Madde 4- Lisans yönetmeliği yürürlüğe girinceye kadar, faaliyete ilişkin lisans isteminde bulunulamaz. Lisans yönetmeliğinin yürürlüğe girişi, Kanunun yayımı tarihini takip eden 180 inci günü aşamaz.

Geçici Madde 5- Yürürlükte olan petrol ürünleri ile ilgili 98/10745 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı, Kanunun yürürlüğe girdiği yıl birinci yıl olmak üzere ikinci yılın sonuna kadar yürürlükte kalır.

Madde 23- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Ancak, 22 inci maddenin (A) fıkrasının yürürlüğü, Kanunun yürürlüğe girdiği yıl birinci yıl olmak üzere ikinci yılın sonuna kadar devam eder.